logo

05 Mayıs 2019

Din reytingciliği mi John Coltrane ilahisi mi?


Mehmet Ocaktan
m.ocaktan@gmail.com

Yarın ramazanın ilk günü… Gönüllerimize göklerin kapısının açıldığı kutlu bir mevsime giriyoruz. Yunus’un söyleyişiyle:

/Açıldı gökler kapısı

Rahmetle doludu hepisi

Sekiz cennetin kapısı

Açar Allah deyü deyü/

Biliyorum, bir diriliş mevsiminin arefesinde ‘caz da nereden çıktı’ diyenler olacaktır. Eğer yüreğinizin sesini dinlerseniz, her müzikte, her şiirde bir hikmet vardır. Özellikle de zihinlerimizi bulandıran ramazan reytingcisi hocalardan ve “Peygamberi rüyaya getirten terlik” pazarlamacısı din tüccarlarından kendinizi korumak için birazcık olsun müziğin ve caz müzisyeni John Coltrane’nin ilahilerine uğramakta sayısız faydalar olabilir. Bu arada Hacı Bayram Veli’den ve Yunus’tan ilahiler dinleyebilirseniz yüreğinizin kapılarını çok daha coşkulu bir dünyaya açabilirsiniz.

Ve cazın büyük ustası John Coltrane…1960’lı yılların cazında ve sonra 70’li, 80’li yıllarda iki önemli isim vardır John Coltrane ve Ornette Coleman… John Coltrane cazın blues geleneğine sıkı sıkıya bağlı bir sanatçıdır. Kuşkusuz Coltrane için kentin rhythm-blues geleneğine bağlı demek sanırım daha doğru bir ifade olacaktır.

Değişim onun müziğinin değişmez özelliğiydi, adeta değişime programlanmış gibiydi. Doğal olarak plakları bu değişimin, taşkınlık halinin yansıması niteliğindeydi. Coltrane’in 50’li yıllarda Miles Davis ve Thelonious Monk’la yaptığı plaklar çok önemli bir büyüklüğü yansıtsa da, esas itibariyle kendine has gelişimi 1959’da başlamıştır.

Örneğin tüm zamanların en armonik ve zarif parçalarından birisi olan ve adeta bir hit eser haline gelen “My Favorite Things”i plak yaptı. Kuşkusuz büyük bir potansiyele sahipti ama aynı zamanda gelenekçi bir caz müzisyeniydi. Ve özellikle Atlantik sonrası dönemde tüm zamanların en etkileyici caz müzisyenlerinden biri olma yolunda hızla ilerledi.

1959’da Miles Davis’ten ayrıldıktan sonra “Bags and Trane” albümünü yaptı, albümün kayıtlarını Modern Jazz Quartet’in vibrafoncusu Milt Jackson’la birlikte yönetti. Repertuarında çoğunlukla blues parçalarının yanı sıra, Charlie Parker’in hızlı tempolu ve herkesi coşturan “Bebop”u da vardı. Bu o günlerde sisler içindeki bir caz çağının selamlanışı gibiydi adeta…

Bana göre John Coltrane’i çağdaşlarından ayıran en önemli özelliklerinden birisi, müziğindeki dinsel coşkunluk halidir. “Sanırım bir müzisyenin yapmak istediği şeylerin en önemlisi, dinleyiciye evrende tanıdığı ve hissettiği bir çok başka şeyden bir görüntü sunmaktır. Bize armağan edilmiş ve mükemmel bir dünyada yaşadığımızı ifade etmek için bir fırsattır” diyen Coltrane, 1964’te yaptığı “A love Supreme” adlı plağı ile yaratıcılığının doruğundadır… Joachim “E. Berendtile, “A Love Supreme”nin metni ile ilgili şunları söylüyor: “Metni Coltrane kaleme almıştı: “Tanrı bütün övgülere layık olandır… Oh Tanrım sana layık olmak için her şeyi yapmak istiyorum… Sana şükran doluyum, Tanrım… Sözler, tınılar, konuşmalar, insanlar, anılar, düşünceler, korku, duygular, zaman; hepsi senden gelir Tanrım… “ Duanın sonunda John Coltrane Quartet’in çaldığı müziği en iyi niteleyen üç sözcük yer alır: “Mutluluk, zarafet ve coşku.” (Caz Kitabı, s. 146)

(KARAR)

Etiketler:
Share
760 Kez Görüntülendi.

Yorum yapabilmek için Giriş yapın.

İLGİNİZİ ÇEKEBİLECEK DİĞER KÖŞE YAZILARI

  • Anlamanın ölçüleri 1

    19 Temmuz 2019 YAZARLAR

    Geçen hafta Konya’da idik. Birkaç sanayici arkadaş (Mustafa Koruyucu, Hüseyin Gökalp, Yusuf Akay), mademki Allah bize kazandırıyor, biz de kazandıklarımızın bir kısmıyla O’nun dinine hizmet edelim diye Rihle adıyla bir ilmi faaliyet başlatmışlar. Çoğunluğu İlahiyatlı olan üç yüz elli kadar vasıflı öğrenci seçip Türkiye’nin, hatta İslam dünyasının her tarafından davet ettikleri hocalarla yoğun dersler yapıyorlar. Katılan öğrenciler, düzenli devam şartının dışında hiçbir ücret ödemiyor. Bu hizmeti üstlenen arkadaşlarımız da değme ilahiyatçılara ...
  • * Aslında ABD’ye teşekkür ederiz. * Patriot’ları vermedi, S400 aldık.

    19 Temmuz 2019 YAZARLAR

    Türkiye’nin S400’ler konusunda dik duruşu, ABD’de tam bir akıl tutulmasına yol açtı. Daha doğrusu, ABD’nin kendi içindeki bölünmeyi, iktidar farklılaşmasını, zaaflarını bir kez daha açığa çıkardı. Tehditler, şantajlar havada uçuşurken, S400’ler Türkiye’ye gelmeye başladı. Ama ABD yönetimi tavır belirlemekte zorlandı. Pentagon başka bir şey dedi, Beyaz Saray başka bir şey dedi. İsrail lobisi başka bir şey dedi. En sonunda, bizim için de oldukçahayırlı olacak bir karar verilebildi: Türkiye F35 programından çıkarıldı. Kendi savunma yatırımla...
  • Hakim değerler sistemi ve eğitim

    19 Temmuz 2019 YAZARLAR

    Sema Maraşlı hanımefendinin bazı ifadelerini sert ve gerektiği halde müsamahasız bulsam da çocukların ve gençlerin eğitimi konusunda aşağıya alacağım sözlerine imza atarım: “…Tabii bu arada çocuklarımızın hatalarında kendi paylarımızı da göz ardı etmeyelim. Çocuklarımızı iyi yetiştiremiyoruz; kabul edelim. Güzel yetiştirenlere sözüm yok, istisnalar kaideyi bozmaz. Fakat genel anlamda bir sorun var. Saygılı olsunlar diye baskı yaptık; bağımlı ve korkak oldular. Özgüvenleri gelişsin diye müdahale etmedik; saygısız oldular. Korkak olmasınlar di...
  • “Babaannem faceApp’lanınca derse geç kaldım”

    19 Temmuz 2019 YAZARLAR

    “Fotokopi için bekliyorum. Biliyorum geç kaldığımı. Yok ya uyku filan değil. Sabah sabah babaannem ‘bana yaşlanma şeysi yap’ dedi. Evet, bu telefonuma FaceAPP indir demenin babaannecesi. ‘Ne yapacaksın hiç gerek yok’ dedim. İkna edemedim. Ne dediysem boş. ‘Babaanne mahrem bilgilerin ele geçer bunlar veri topluyor filan’ diye korkutmaya çalıştım. ‘Benim ne verim varmış!’ dedi. Bir de bana haber geçti: ‘Dünyada 50 milyon kişi uygulamış bunu. Elle gelen düğün bayram’ diye. ’Ya diyemiyorsun ki babaanne sen 76 yaşındasın hangi yaşlanma efekti laz...